Van een onschatbare waarde voor liefhebbers van illusies (90b)

28 september 2026

Zowel de 3D-fotografie als de 3D-film heeft zich op een aantrekkelijke wijze kunnen ontwikkelen tot volwaardige 3D-beeldtechnieken met hoge potentie voor de kijkers. De stereoscopische beeldtechniek is niet het enige geval in de wetenschap waar zelfs de meest beproefde en geaccepteerde ideeën, na een periode van succes, te maken kregen met vernietigende kritiek en, soms heftig en snel, het instorten; andere keren ondergaan ze echter een langzame, maar continue en onontkoombare afbraak. Dit proces komt met name voor bij wiskundige schema's, wanneer deze worden gebruikt om fysieke of fysiologische verschijnselen te representeren, of nog meer, psychologische verschijnselen.

Van een onschatbare waarde voor liefhebbers van illusies (90b)

Nationaal Filmmuseum Turijn - Stereoscopie in fotografie en film

Wiskundige schema's representeren vaak constructies die te eenvoudig en daardoor voorlopig zijn, omdat natuurlijke verschijnselen niet altijd eenvoudig zijn. Deze patronen zijn echter gemakkelijk te begrijpen, te bewonderen, als ‘waar’ te beschouwen en blindelings over te nemen. Het ontmantelen ervan is niet zo eenvoudig, vooral niet wanneer ze via scholen doordringen tot grote delen van de bevolking. De ontwikkeling van ideeën over stereoscopie valt binnen dit kader. Het staat buiten kijf dat zien plaatsvindt door de beeldstraling die wordt uitgezonden door lichtgevende of verlichte objecten (in volledige duisternis is niets te zien) en die in de ogen van de waarnemer binnendringt. (Wordt vervolgd).

Van een onschatbare waarde voor liefhebbers van illusies (90b) - 2 Van een onschatbare waarde voor liefhebbers van illusies (90b) - 3 Van een onschatbare waarde voor liefhebbers van illusies (90b) - 4
Afb. 1 Voorkant van de bijbehorende 3D-bril. Door het rode filter kijkt het linker oog naar de 3D-foto’s. Afb. 2 Achterkant van de bijbehorende 3D-bril. Afb. 3 Een 3D-anaglyfenfoto van een monument voor Emanuele Filiberto di Savoia op het Piazza San Carlo in Torino; onbekende fotograaf; ca. 1880. Een 3D-illustratie uit de catalogus.