Onderwijs

De nieuwsbrief Optische Fenomenen presenteert en beschrijft telkens weer educatieve materialen, objecten en publicaties voor onderwijsdoeleinden op verschillende leer- en experimenteerniveaus. Veel van deze educatieve uitgaven zijn echter ook interessant en leerzaam voor iedere geïnteresseerde in het specifieke onderwerp of thema. Voor jeugdbibliotheken en educatieve afdelingen van musea veelal waardevolle inspiratiebronnen.



Ontdek de romantiek bij de geboorteplaats van Goethe

Ontdek de romantiek bij de geboorteplaats van Goethe

9 mei 2026 in Kleur, Wetenschappelijk, Onderwijs Johann Wolfgang Goethe werd geboren in 1749 en groeide met zijn zus Cornelia en de ouders Johann Caspar en Catharina Elisabeth op in het huis aan de Großer Hirschgraben in Frankfurt am Main. Hij bracht er zijn jeugd en het grootste deel van zijn adolescentie door. Toen hij in 1775 een uitnodiging van erfprins Carl August van Saksen-Weimar-Eisenach aanvaardde om naar Weimar te verhuizen kwam daar een einde aan. In het huis van zijn ouders creëerde Goethe zijn eerste en indrukwekkende vroege werken, waaronder ‘Götz von Berlichingen’, de oorspronkelijke versie van ‘Faust’ en ‘Het lijden van de jonge Werther’, waarmee hij in één klap wereldberoemd werd. Lees verder...

Historisch optisch speelgoed heeft een educatieve functie

Historisch optisch speelgoed heeft een educatieve functie

8 mei 2026 in Wetenschappelijk, Onderwijs, Multim.. Bij een kort bezoek aan het Filmmuseum in Frankfurt am Main zagen we in de museumwinkel een mapje liggen dat leek op een setje ‘filmstrookjes’, die passen in een historisch ronddraaiend trommeltje om het effect van een draaiend filmpje te realiseren bij de kijkers. Deze ‘wondertrommel’ heeft die naam niet onverdiend gekregen, want het is inderdaad een klein wondertje dat we bijvoorbeeld een paar mensen zien dansen, terwijl het dansje in werkelijkheid slechts op papier is getekend. Visuele beweging is een belangrijk onderdeel van ons leven, maar lange tijd was het onmogelijk om een beweging met stilstaande beelden vast te leggen. Lees verder...

De fascinatie van het 3D-zien ervaren door experimenteren

De fascinatie van het 3D-zien ervaren door experimenteren

6 mei 2026 in Stereofotografie & 3D, Onderwijs, V.. Wereldwijd zijn steeds meer mensen gefascineerd door de effecten van magisch zien. Als bij toverslag verschijnt een driedimensionaal beeld plotseling voor de ogen van de kijker in een tweedimensionaal beeld. Voorwaarde is wel dat men de juiste kijktechniek beheerst: het magisch zien. Deze magische wereld van beelden, die het mogelijk maakt zich onder te dompelen in een andere dimensie van kijken, fascineert miljoenen. Er bestaat een vorm van ruimtelijk zicht die we gewoon ruimtelijk zicht kunnen noemen, waartoe één oog tot op zekere hoogte in staat is. Voor driedimensionaal zicht (stereoscopisch zicht genoemd) hebben we echter beide ogen en beide hersenhelften nodig. Lees verder...

Technologische voortgang is bepaald door politiek besluit (2)

Technologische voortgang is bepaald door politiek besluit (2)

5 mei 2026 in Wetenschappelijk, Onderwijs Daarna volgen nog vier hoofdstukken, die tot in de kleinste details ingaan op de feiten en gebeurtenissen van de veelal ingewikkelde procedures die de grondslag vormden van een acceptatie van de telegrafie. Toen nieuw en nu (in de vorm van een geheel nieuw ontwikkelde techniek door innovaties en de digitale mogelijkheden) onmisbaar in onze maatschappij, cultuur, techniek en wetenschap. Aan de hand van de scherpe analyses en concrete voorbeelden, van de spoorwegen tot koloniale handel, wordt duidelijk hoe deze technologie markten veranderde, invloed kreeg op politieke keuzes en zelfs een instrument van macht werd. Lees verder...

Technologische voortgang is bepaald door politiek besluit (1)

Technologische voortgang is bepaald door politiek besluit (1)

5 mei 2026 in Wetenschappelijk, Onderwijs In het boek “De adoptie van de telegrafie in Nederland en Nederlands-Indië, 1845-1914: politieke sturing en economische betekenis” neemt de auteur en historicus Fons Borm lezers mee in de wereld van veelal ongewenste en vertragende machtsuitoefeningen door de politieke invloeden op de uitbouw van het wereldtelegraafnet en laat lezers kennismaken met feiten, gebeurtenissen en politieke meningen hoe in Nederland en Nederlands-Indië hiermee uiteindelijk werd omgegaan. De zeer gedetailleerde inhoud van dit boek laat zien dat onze huidige digitale afhankelijkheid minder nieuw is dan we denken. Lees verder...

Optisch meten van oppervlakten

Optisch meten van oppervlakten

4 mei 2026 in Wetenschappelijk, Onderwijs Optische meetapparaten voor het analyseren van oppervlakten, gassen en vloeistoffen zijn met name in de afgelopen twintig jaar flink in aantal toegenomen. De groei in de markt van optische meetinstrumenten is mede te danken aan vele nieuwe toepassingen voor optische meettechnieken in de industriële productiebedrijven. De keuze voor de nieuwe en innovatieve meettechnieken is zeker ingegeven door de bijzondere stijging van de nauwkeurigheid en betrouwbaarheid van de nieuw ontwikkelde methoden voor het onderzoeken en beoordelen van materiaal, gassen en vloeistoffen. Het meten van oppervlakten vereist bij de bediener van het optisch instrument de beschikbaarheid van hoogwaardige technieken en methoden en gedegen kennis van de theoretische en praktische achtergronden van de optica en de spectroscopie. Lees verder...

Basisbegrippen van onze waarneming (2)

Basisbegrippen van onze waarneming (2)

3 mei 2026 in Wetenschappelijk, Onderwijs, Visuel.. De beweging van ons hoofd en onze ogen krijgt van de auteur speciale aandacht. Het gehoor is een essentieel element voor onze sociale contacten. Het boek bespreekt het bijzonder ingenieuze gehoorsysteem dat een breed spectrum van signalen op kan nemen en kan omzetten in herkenbare tonen, muziek, geluid en spraak. Ook is er aandacht voor bepaalde gehoorafwijkingen en de gevolgen voor onze perceptie. In hoofdstuk zes en verder bespreekt de auteur het natuurkundige principe van het zichtbare licht en de werking van onze ogen. In een speciaal gedeelte van dit hoofdstuk zijn de principiële eigenschappen van licht behandeld. Dit gedeelte sluit af met een gedegen benadering van de visuele cortex. Lees verder...

Basisbegrippen van onze waarneming (1)

Basisbegrippen van onze waarneming (1)

2 mei 2026 in Wetenschappelijk, Onderwijs, Visuel.. In het uitgebalanceerde boek “Foundations of Perception” bespreekt auteur George Mather op een heldere en plezierige wijze de grondbeginselen van onze perceptie en onze zintuigen. Vanuit een subjectieve redenering zou men kunnen stellen dat alles rondom onze perceptie eenvoudig te verklaren is. Onze perceptie of waarneming van de feiten en gebeurtenissen in onze directe omgeving is ogenblikkelijk en foutloos en er vinden geen verstorende processen in onze hersenen plaats, die eventueel toch kunnen zorgen voor afwijkingen in onze waarnemingen. In de praktijk blijkt dit niet waar te zijn! Lees verder...

Een dag vol leuke wiskunde

Een dag vol leuke wiskunde

29 april 2026 in Wiskunde, Onderwijs Het succes van de allereerste Nederlandse editie gaf de organisatoren weer inspiratie om een volgende Mathfest te organiseren. Op zaterdag 9 mei 2026 verandert het Fort aan de Klop in Utrecht, opnieuw in een bruisend wiskundefeest voor iedereen die nieuwsgierig is, graag puzzelt, creatief denkt of gewoon wil ontdekken hoe verrassend leuk wiskunde kan zijn. Lees verder...

Betekenis van kleur (2)

Betekenis van kleur (2)

21 april 2026 in Kleur, Onderwijs Na deze inleidingen worden de meest gangbare kleuren besproken volgens een vast stramien. De eerst besproken kleur is de kleur Geel. Van deze en elke andere kleur worden specifieke kenmerken genoemd, als golflengte, gevoelstemperatuur, complementaire kleur, esoterische symboliek, moderne symboliek, psychologische waardering en de positie in het kleurenspectrum. Zeer interessant voor de lezers zijn de resultaten van baanbrekend onderzoek naar de associaties van kleur in het dagelijks leven en belevingswerelden van de mens. Lees verder...

Oudere artikelen